سندروم روده تحریک پذیر (Irritable Bowel Syndrome)یک بیماری شایع در قسمت پایین روده است .
بر اساس آمارها، حدود 10 تا 15 درصد از جمعیت جهان با این بیماری مبتلا هستند. بیشتر افرادی که این بیماری را دارند، زنان هستند و بیماری بیشتر در دوران بارداری و دوران پس از بلوغ ابتدایی (دوران نوجوانی) شروع میشود.
سندروم روده تحریک پذیر چیست؟
سندروم روده تحریک پذیر (IBS) یک اختلال عملکردی در روده است که با علائمی همچون درد شکمی، تغییرات در عادات دفع، گازهای رودهای، اسهال و یا یبوست همراه است.
با این حال، سندروم روده تحریک پذیر هیچ خطر جدی برای سلامتی فرد ندارد و تحت عنوان یک بیماری شناخته شده نیست.
فرضیات مختلفی وجود دارد که شامل افزایش حساسیت رودهای به تغذیه، استرس روانی، عفونتهای رودهای، و تغییرات هورمونی است.
درمان سندروم روده تحریک پذیر به دو صورت دارویی و غیردارویی (از جمله تغییر در رژیم غذایی و تمرینات ورزشی) ممکن است. به هر حال، تغییر در رژیم غذایی و سبک زندگی ممکن است بیشترین تأثیر را در کنترل علائم این بیماری داشته باشد.
علت سندروم روده تحریک پذیر چیست؟
علل سندرم روده تحریکپذیر مبهم است.
اما ممکن است به دلیل عوامل مختلفی مانند تغذیه، استرس، عفونتهای رودهای و تغییرات در باکتریهای موجود در روده باشد.
مصرف غذاهای خاص میتواند عوارض آن را تشدید کند.
برای مثال، مصرف مواد شیرین، مانند شکر و شیرینی، میتواند باعث افزایش علائم شده و مصرف غذاهای حاوی فیبر بالا، مانند سبزیجات و میوهها، میتواند باعث تسهیل عملکرد روده شود. در اینجا برخی از آمارهای جالب در مورد تغذیه و سندرم روده تحریکپذیر ذکر شده است:
مصرف فیبر بالا میتواند به کاهش علائم سندرم روده تحریکپذیر کمک کند. در یک مطالعه، مصرف 12 گرم فیبر در روز بهبود علائم در 70 درصد از بیماران با سندرم روده تحریکپذیر را نشان داد.
فرم مشاوره رایگان کولونوسکوپی با بیهوشی
دریافت مشاوره دکتر محمدزاده - جدید
پیشگیری از بروز علائم سندروم روده تحریک پذیر با کمک رژیم غذایی
مصرف غذاهای حاوی چربیهای اشباع شده میتواند علائم سندرم روده تحریکپذیر را تشدید کند.
یک مطالعه نشان داد که مصرف بالای چربی اشباع شده میتواند باعث افزایش علائم سندرم روده تحریکپذیر در بیماران با این بیماری شود. برای جایگزین کردن چربیهای اشباع شده، بهتر است از روغنهای گیاهی مانند روغن زیتون و روغن کانولا استفاده شود.
مصرف مواد قندی، مانند شکر، میتواند باعث افزایش علائم IBS شود.
بهتر است از شیرینیهای طبیعی مانند عسل استفاده شود.
مصرف مواد مانند کافئین و الکل میتواند علائم سندرم روده تحریکپذیر را تشدید کند. میتوانید به جای مصرف نوشیدنیهای حاوی کافئین مانند چای و قهوه، از نوشیدنیهایی مانند آب معدنی و چای سبز استفاده کنید.
مصرف غذاهای خالی از گلوتن میتواند باعث کاهش علائم IBS شود. در واقع، یک مطالعه نشان داد که مصرف یک رژیم غذایی خالی از گلوتن در بیشتر افراد با سندرم روده تحریکپذیر بهبود علائم را نشان داد.
سندروم روده تحریک پذیر و مصرف پروبیوتیکها
پروبیوتیکها، میکروارگانیسمهایی هستند که در دستگاه گوارش زندگی میکنند
و برای کاهش علائم سندرم روده تحریکپذیر، مصرف پروبیوتیکها، به عنوان یک راه حل طبیعی، پیشنهاد میشود.<
پروبیوتیکها، میکروارگانیسمهایی هستند که در دستگاه گوارش زندگی میکنند و به دلیل ویژگیهای خاص خود، میتوانند به بهبود علائم سندرم روده تحریکپذیر کمک کنند.
به طور کلی، مصرف غذاهایی که حاوی فیبر غذایی هستند میتواند به بهبود علائم سندرم روده تحریکپذیر کمک کند.
فیبر غذایی میتواند به بهبود جریان مواد غذایی در دستگاه گوارش و کاهش علائم تحریکپذیری در سیستم گوارش کمک کند. برای مثال، انواع مختلفی از سبزیجات و میوهها مانند کدو، آووکادو، موز، سیب، آلو، ماست و جو دارای فیبر هستند.
همچنین، برخی از غذاهایی مانند ماهی، گوشت سفید، سبزیجات و میوههایی که حاوی ویتامین D هستند، میتوانند به بهبود سلامتی گوارش کمک کنند. همچنین، انواعی از میوهها و سبزیجاتی مانند سیب، خیار، سبزیجات برگی، موز و توتفرنگی حاوی فیبر هستند و میتوانند به بهبود علائم سندرم روده تحریکپذیر کمک کنند.
در مقابل، مصرف غذاهایی که حاوی چربی و روغن هستند، میتواند به تحریک پذیری رودهها و بروز علائم سندرم روده تحریکپذیر منجر شود. برای مثال، مصرف غذاهای پرچرب و سرخ شده، شیرینیها، آجیلها و محصولات لبنی پرچرب، ممکن است علائم سندرم روده تحریکپذیر را شدت ببخشند.
راه های جلوگیری از سندروم روده تحریک پذیر
برای بهبود سلامتی گوارش و کاهش علائم سندرم روده تحریکپذیر، تغذیه سالم و متعادل، مصرف فیبر غذایی و پروبیوتیکها و کاهش مصرف غذاهای حاوی چربی و روغن، بسیار مهم است.
راهکارهای زیر برای جلوگیری از علائم سندروم روده تحریک پذیر می تواند مفید باشد:
1. تغییر در الگوی غذایی: مصرف مواد غذایی سنگین، چرب و ناراستا میتواند علائم IBS را تشدید کند. بنابراین میتوانید با تغییر در الگوی غذایی و مصرف مواد غذایی سالم و سبکتری، علائم را کاهش دهید.رژیم غذایی متناسب و صحیح می تواند به بهبود علائم این بیماری کمک کننده باشد.
2. مدیریت استرس: استرس میتواند علائم سندروم روده تحریک پذیر را تشدید کند. برای مدیریت استرس میتوانید از روشهای مانند مدیتیشن، یوگا و ورزش استفاده کنید.
3. رعایت روزمره شدن زمان مدفوع: رعایت روزمره شدن زمان مدفوع و تشدید مدفوع در زمانهای مشخص میتواند علائم این مشکل را کاهش دهد.
4. مصرف مکملهای غذایی: مصرف مکملهای غذایی مانند فیبر، پروبیوتیک و آنتیاسید میتواند به بهبود علائم سندروم روده تحریک پذیر کمک کند.
5. مراجعه به پزشک: در صورتی که علائم سندروم روده تحریک پذیر شدید است و تحت کنترل نیست، بهتر است به پزشک کنید. دکتر محمد علی محمدزاده ، فوق تخصص گوارش سالهاست در زمینه درمان بیماری های گوارشی فعالیت دارند.و تجارت موفقی در زمینه درمان ناراحتی های گوارشی دارند.
نحوه تشخیص سندروم روده تحریک پذیر چگونه است؟
تشخیص IBS بر اساس نشانهها و علائم بالینی فرد و بررسی تاریخچه بیماری و معاینه پزشکی انجام میشود. همچنین، برخی آزمایشهای تشخیصی نیز برای کمک به تشخیص و مانیتورینگ بیمار مورد استفاده قرار میگیرند. در ادامه به برخی از این آزمایشها اشاره میکنم:
۱. آزمایش خون: برخی آزمایشهای خون مانند آزمایش CBC (شامل شمارش سلولهای خونی، اندازه و شکل آنها و سطح هموگلوبین) و آزمایش تشخیصی آنتی بادیهای خون میتوانند به تشخیص سندروم روده تحریک پذیر کمک کنند.
۲. آزمایش مدفوع: برخی آزمایشهای مدفوع مانند آزمایش کشت مدفوع (شامل بررسی باکتریها و میکروبهای دیگر در مدفوع) و آزمایش فراسنجی مدفوع (شامل بررسی مواد شیمیایی در مدفوع) میتوانند به تشخیص IBS کمک کنند.
۳. آزمایش تصویربرداری: برخی روشهای تصویربرداری مانند سونوگرافی، رادیوگرافی، کامپیوتریزه توموگرافی (CT Scan) و مغناطیسی تصویربرداری (MRI) میتوانند به تشخیص IBS کمک کنند.
در هر صورت، برای تشخیص دقیق این بیماری، بهتر است با پزشک فوق تخصص گوارش مشورت کنید.
نتیجه گیری:
در نهایت، برای بهبود علائم سندرم IBS ، نباید فراموش کرد که هر فردی به یک نوع غذا و رژیم غذایی خاص نیاز دارد.
و باید در نظر داشت که سندروم روده تحریک پذیر یک بیماری مزمن است و درمان نهایی آن وجود ندارد.
با این حال، میتوانید با استفاده از راهکارهایی که در این مقاله به آن اشاره شد ،به کنترل علائم و کاهش تأثیرات این بیماری بر زندگیتان کمک کنید.
پیشنهاد ما این است از یک پزشک فوق تخصص گوارش برای تشخیص کنترل این بیماری کمک بگیرید، مشاوره با یک تغذیهشناس یا پزشک متخصص، میتواند به بهبود علائم سندرم روده تحریکپذیر کمک کند.
دکتر محمد علی محمدزاده با بیش از ۲۰ سال سابقه در زمینه درمان بیماری های گوارشی در مرکز آندوسکوپی شهرک غرب تهران ، برای تشخیص و درمان بیماری های گوارشی در کنار شماست.
سایر بیماری های روده مانند پولیپ روده – کولیت روده و … در مرکز آندوسکوپی دکتر محمد علی محمدزاده قابل تشخیص و درمان هستند.
بدون دیدگاه